CHI CỤC TRỒNG TRỌT VÀ BẢO VỆ THỰC VẬT TỈNH NGHỆ AN

http://chicuctrongtrotbvtvna.gov.vn

Ngăn chặn dịch châu chấu lưng vàng

Ngăn chặn dịch châu chấu lưng vàng kịp thời nhờ sự tận tụy của cán bộ và nhận thức của người trồng rừng
Ngăn chặn dịch châu chấu lưng vàng
Nghệ An nằm ở vị trí trung tâm vùng Bắc Trung Bộ, nằm trong hành lang kinh tế Đông - Tây (Myanmar - Thái Lan - Lào - Việt Nam), có tọa độ địa lý từ 18033’08” đến 19059’52” vĩ độ Bắc và từ 103052’30” đến 105048’20” kinh độ Đông”. Phía Bắc giáp tỉnh Thanh Hóa; Phía Nam giáp tỉnh Hà Tĩnh; Phía Tây giáp nước Cộng hòa DCND Lào; Phía Đông giáp biển Đông. Theo kết quả Thống kê đất đai tỉnh Nghệ An đến năm 2021, tổng diện tích tự nhiên toàn tỉnh là 1.648.649,51 ha. Trong đó diện tích đất nông nghiệp năm 2021 là 1.484.679 ha, chiếm 90,05% diện tích tự nhiên, trong đó: Đất trồng lúa 107.875 ha; Đất trồng cây hàng năm khác 7.443 ha; Đất trồng cây lâu năm 94.629 ha; Đất rừng phòng hộ 374.359 ha; Đất rừng đặc dụng 171.973ha; Đất rừng sản xuất 633.458 ha, trong đó diện tích tre, mét được trồng khá phổ biến ở một số địa phương như: con Cuông, Tân Kỳ, Anh Sơn,... Trong những năm gần đây cùng với sự tác động trực tiếp của biến đổi khí hậu, sự phát sinh gây hại của châu chấu lưng vàng luôn tiềm ẩn nguy cơ khá lớn. Trong một số năm gần đây xu thế phát sinh thành các ổ dịch ở trên rừng, sinh trưởng phát triển thành đàn có quy mô lớn và di chuyển từ gây hại rừng trồng xuống gây hại, tàn phá cho cây nông nghiệp đã xuất hiện ở một số địa phương trong Tỉnh.
Châu chấu lưng vàng hại mét hoạt động phá hại chủ yếu vào ban đêm, một trưởng thành cái có thể đẻ trên 100 trứng, trứng được đẻ trong đất, trên rừng, trên đồng cỏ, trong rễ cây, bãi phân,... Khi gặp điều kiện thích hợp, trời mưa, cây cỏ xanh tốt châu chấu lưng vàng (loài đa thực) có thể tích luỹ mật độ thành đàn di chuyển phá hại nhưng giảm mật độ vào cuối mùa mưa. Vòng đời châu chấu lưng vàng: Khoảng 4-5 tháng, tuỳ từng điều kiện sinh thái từng vùng vòng đời thay đổi. Con cái sau đó đẻ túi trứng đã thụ tinh, sử dụng cơ quan đẻ trứng của nó cùng bụng để đưa trứng xuống sâu dưới mặt đất 2-5 cm. châu chấu lưng vàng đẻ trứng vào cuối tháng 10 - 11 sau đó trưởng thành rồi chết. Mỗi túi trứng chứa vài chục trứng bó chặt nhau được bảo vệ bởi một lớp dịch bên ngoài. Ở Nghệ An, do nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, chịu tác động của gió mùa Hè từ tháng 5 đến tháng 10 và gió mùa đông từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Dó đó trứng châu chấu lưng vàng nằm trong lòng đất suốt cả mùa đông, và nở ra khi thời tiết đủ ấm. Thời gian trứng châu chấu lưng vàng khoảng 4-5 tháng (trên rừng) con non mới nở đầu tiên sẽ đào đường hầm để chui lên mặt đất, và các con non còn lại theo sau. Chúng lớn lên qua các giai đoạn để cuối cùng có kích thước và cánh lớn hơn. Sự phát triển này được gọi là biến thái không hoàn toàn do con non rất giống với châu chấu lưng vàng trưởng thành. Riêng ở khu vực ôn đới, nhiều loài châu chấu lưng vàng phần lớn thời gian ở dạng trứng tới 9 tháng còn giai đoạn hoạt động con non và trưởng thành chỉ chiếm khoảng 3 tháng.
1.Một số hình ảnh châu chấu lưng vàng phát sinh, gây hại tại xã Nghĩa Bình, Tân Kỳ.

 
Do tập tính phát sinh gây hại của châu chấu lưng vàng như vậy nên đầu tháng 3, Chi cục TT&BVTV đã có công văn yêu cầu các Trung tâm Dịch vụ NN các huyện miền núi (đặc biệt các huyện có diện tích rừng mét nhiều) cử cán bộ chuyên môn, phối hợp cùng chủ rừng để điều tra xác định thời điểm trứng nở, khu vực phát sinh gây hại nhiều để tổ chức phòng trừ giai đoạn con non. Kết quả, tại Nghĩa Bình, Tân Kỳ cán bộ Trung tâm và cán bộ nông nghiệp xã cùng với chủ rừng ngày 17/4/2023 đã phát hiện các ổ con non châu chấu lưng vàng quy mô lớn và đã khuyến cáo các chủ rừng phun trừ. Theo anh Nguyễn Văn Trình, phó giám đốc Trung tâm DVNN huyện Tân Kỳ cho biết bà con như hộ ông Nguyễn Ngọc Vân, xóm 7, xã Nghĩa Bình, có diện tích mét 18 ha đã phun trừ bằng thuốc có hoạt chất Acetamiprid + Imidacloprid như: Sutin 50SC,…  nhưng không hiệu quả. Sau khi kiểm tra cách thức, liều lượng pha chế không phát hiện gì sai nên Trung tâm đã hướng dẫn thay thế bằng thuốc có hoạt chất Nereistoxin như: Neretox 95WP,... kết quả có hiệu quả cao trong diệt trừ các ổ dịch. Đến thời điểm chi cục TT&BVTV trực tiếp kiểm tra 25/4/2023 các chủ rừng đã tổ chức phun trừ được 60ha rừng mét có mật độ ổ châu chấu lưng vàng lớn, các ổ dịch phát sinh mật độ lớn trên 150ha mét của xã Nghĩa Bình đã được kiểm soát hiệu quả.  
Châu chấu lưng vàng thường tấn công, gặm hết cả lá non và lá già, làm khuyết từng mảng hoặc thủng lá, những lá bị nặng sẽ còn trơ lại gân lá. Chúng thường cắn, gặm từ viền mép lá vào trong tạo thành những vệt gợn sóng. Do các ổ châu chấu lưng vàng thường rất lớn nên gai đoạn ấu trùng chúng xuất hiện ở đâu thì hầu như cây cỏ chỉ còn trơ lại gân lá, hết thức ăn chúng tiếp tục di chuyển theo chiều rộng, chiều cao để tìm kiếm thức ăn. Do giai đoạn trứng thường rất khó phát hiện nên giai giai đoạn ấu trùng non tuổi 1,2 do chúng còn cư trú, gây hại tập trung nên phun thuốc diệt trừ đỡ tốn kém và có hiệu quả. Ấu trùng lớn và trưởng thành chúng di di tản khắp nơi do bộ cánh hoàn thiện nên việc phòng trừ trở nên rất khó khăn và ít hiệu quả. Theo phản ánh của ông Phan Thanh Hưng, cán bộ chuyên trách nông nghiệp xã cho biết nhưng năm trước, dù có khuyến cáo của cán bộ kỷ thuật nhưng dân chủ quan không hoặc tổ chức phun trừ hoặc có phun nhưng không triệt để nên có năm diện tích mét bị ăn trụi 30-100% lá lên tới 110ha, sản lượng măng có lô rừng mét bị giảm tới 60% sản lượng nên ảnh hưởng rất lớn đến thu nhập của các chủ rừng. Chính vì vậy, hiện nay khi có khuyến cáo của cán bộ kỷ thuật BVTV, các chủ rừng đã chủ động tìm, phát hiện các ổ dịch châu chấu lưng vàng hại mét để tổ chức phun trừ. 
Như vậy, nhờ nhận thức của người trồng rừng, sự hiểu biết và tận tụy của cán bộ Trung tâm. Nguy cơ bùng phát gây hại của châu chấu lưng vàng mét nói chung, nguy cơ di cư gây hại cây trồng nông nghiệp nói chung năm 2023 ở địa bàn Tân Kỳ đã được tổ chức phòng trừ có hiệu quả. Nhân đây tôi xin chúc cho bà con trồng mét Nghĩa Bình nói chung, Nghệ An nói riêng một năm bội thu măng và được mùa, được giá./.
 

Tác giả bài viết: P.D.H

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây